Kapadokya'nın sakin çömlek kasabası Avanos'un kalbinde, Chez Galip atölyesinin bodrum katına adım atan her ziyaretçi, dünyada bir benzerini bulmakta güçlük çekeceği bir mekânla yüz yüze gelir. Guinness Rekorlar Kitabı'na adını yazdırmış olan Chez Galip Saç Müzesi, sıradan bir müze olmaktan çok uzak; dört bir yandan gelen kadınların bıraktığı saç tutamları ve kâğıt parçalarıyla örülü, insan hikayelerinin depolandığı canlı bir arşiv gibidir. Duvarlar, tavanlar ve her köşe, binlerce farklı ismin hatırasıyla örtülüdür.
Bu müzenin doğuşu, 1970'lerin sonlarına dayanır. Avanoslu çömlek ustası Chez Galip, ayrılmak zorunda kalan Fransız bir arkadaşının hatırasını yaşatmak için ondan küçük bir saç tutamı ister. Kadın, saçını bir kâğıda sarıp adını yazar ve atölye duvarına asar. O ilk tutam, yıllar içinde büyüyen bir koleksiyonun tohumunu eker. Bugün müzede 16.000'den fazla kadına ait saç örneği bulunmakta olup her biri sahibinin adı ve adresiyle birlikte titizlikle saklanmaktadır.
Müzeyi yalnızca tuhaf bir koleksiyon olarak tanımlamak, ona haksızlık etmek olur. Her saç tutamı, bir yolculuğun, bir vedanın ya da bir anın sessiz tanığıdır. İranlı turistlerden Japon seyyahlara, Avrupalı gezginlerden Güney Amerikalı kaşiflere kadar dünyanın her köşesinden kadınlar bu duvara kendi izlerini bırakmıştır. Müzeyi ziyaret eden kadın ziyaretçiler, dilerlerse koleksiyona kendi saç tutamlarını ekleyebilir; bu sayede duvarlar her geçen yıl biraz daha büyür, biraz daha insanlaşır.
Chez Galip, koleksiyonu yalnızca bir sergi olarak tutmamış; ona eşsiz bir boyut katmıştır. Her yıl Haziran ve Aralık aylarında Galip, müzedeki saç tutamları arasından rastgele on isim çeker. Seçilen kişiler, Kapadokya'da ücretsiz yedi günlük bir konaklama ve çömlek atölyesi deneyimiyle ödüllendirilir. Bu çekiliş geleneği, müzeye ayrı bir canlılık ve heyecan katar; ziyaretçiler yalnızca izlemek için değil, koleksiyonun bir parçası olmak için de bu kapıdan geçer.
Ziyaret Bilgileri
Müze, Avanos merkezdeki Chez Galip çömlek atölyesinin bodrum katında yer almaktadır. Adres: Yukarı Mah., 110. Sokak No:24, 50500 Avanos/Nevşehir. Giriş sembolik bir ücretle mümkün olup müzenin büyük bölümüne ücretsiz erişim de sunulmaktadır. Atölye, gün boyu ziyaretçilere açıktır; sabahın erken saatleri hem kalabalıktan uzak hem de çömlek ustalarını iş başında görme fırsatı sunduğundan ziyaret için en ideal vakit olarak öne çıkar. Müze içinde fotoğraf çekimi, mahremiyet gerekçesiyle kısıtlıdır.